16 მაისი, ორშაბათი, 2022

ჰარ­ვარ­დ­დამ­თავ­რე­ბუ­ლი ბრიყ­ვე­ბიც არ­სე­ბო­ბენ და უნი­ვერ­სი­ტე­ტი­დან გა­რიცხუ­ლი გე­ნი­ო­სე­ბიც

spot_img

 

რუბრიკის “ქართველი სტუდენტები უცხოეთში” სტუმარია, სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის სტუდენტი მარიამ დეკანოზიშვილი

? მა­რი­ამ, როგორც ვიცი, საზღ­ვარ­გა­რეთ სწავ­ლის გა­საგ­ძე­ლებ­ლად, სხვა­დას­ხ­ვა დროს, რამ­დე­ნი­მე ქვე­ყა­ნა­ში მო­გი­წია წას­ვ­ლა. მი­ამ­ბე, რო­გორ და­იწყო ეს ყვე­ლა­ფე­რი?

ვსწავ­ლობ­დი თბი­ლი­სის 161-ე სა­შუ­ა­ლო სკო­ლა­ში. 1998 წელს ჩა­ვა­ბა­რე ამე­რი­კუ­ლი ჰუ­მა­ნი­ტა­რუ­ლი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის სა­მარ­თ­ლი­სა და დიპ­ლო­მა­ტი­ის ფა­კულ­ტეტ­ზე. 2002 წელს წარ­ჩი­ნე­ბით და­ვამ­თავ­რე ბა­კა­ლავ­რი­ა­ტი და სას­წავ­ლებ­ლად გა­ვემ­გ­ზავ­რე შვე­დეთ­ში, კერ­ძოდ ლუნ­დის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში ევ­რო­პის პო­ლი­ტი­კის სა­მა­გის­ტ­რო პროგ­რა­მით. და­ფი­ნან­სე­ბა მო­ვი­პო­ვე შვე­დუ­რი ინ­ს­ტი­ტუ­ტი­სა­გან (Swedish Institute) სა­კონ­კურ­სო შერ­ჩე­ვის შე­დე­გად. კონ­კურ­ს­ში გა­მარ­ჯ­ვე­ბულ­თა შერ­ჩე­ვა მოხ­და წარ­დ­გე­ნი­ლი სა­ბუ­თე­ბის (აპ­ლი­კა­ცია, ნიშ­ნე­ბის ფურ­ცე­ლი, სა­მო­ტი­ვა­ციო წე­რი­ლი, რე­კო­მენ­და­ცი­ე­ბი) და ინ­გ­ლი­სუ­რი ენის ცოდ­ნის დო­ნის (TOEFL) სა­ფუძ­ველ­ზე. ამავ­დ­რო­უ­ლად გა­ვი­მარ­ჯ­ვე ფონ­დის „ღია სა­ზო­გა­დო­ე­ბა-სა­ქარ­თ­ვე­ლოს” (სო­რო­სის ფონ­დის სა­ხე­ლით ცნო­ბი­ლი) მი­ერ გა­მოცხა­დე­ბულ ბუ­და­პეშ­ტის ევ­რო­პის ცენ­ტ­რა­ლუ­რი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის (CEU) სა­მა­გის­ტ­რო პროგ­რა­მის კონ­კურ­ს­ში. არ­ჩე­ვა­ნი საკ­მა­ოდ რთუ­ლი იყო, რად­გან ორი­ვე უნი­ვერ­სი­ტე­ტი ძა­ლი­ან კარ­გი რე­პუ­ტა­ცი­ით სარ­გებ­ლობს. სა­ბო­ლოო ჯამ­ში, შვე­დეთ­ზე შევ­ჩერ­დი. არ­ჩე­ვა­ნი გან­პი­რო­ბე­ბუ­ლი იყო გე­ოგ­რა­ფი­ით და არა სწავ­ლი­სა და უნი­ვერ­სი­ტე­ტის ხა­რის­ხით. ლუნ­დი შვე­დე­თის უკი­დუ­რეს სამ­ხ­რეთ­ში მდე­ბა­რე­ობს და ორე­სუნ­დის ხი­დით უერ­თ­დე­ბა და­ნი­ას. შვე­დეთ­ში მოგ­ზა­უ­რო­ბა ჩემ­თ­ვის პირ­ვე­ლი მოგ­ზა­უ­რო­ბა იყო ასეთ შორ მან­ძილ­ზე. ალ­ბათ ცო­ტა რა­მეს თუ მო­უხ­დე­ნია მსგავ­სი შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა, რო­გორც ამ პირ­ველ შო­რე­ულ მგზავ­რო­ბას მსოფ­ლი­ოს ერთ-ერთ ყვე­ლა­ზე გან­ვი­თა­რე­ბულ ქვე­ყა­ნა­ში. თუმ­ცა, რა­საკ­ვირ­ვე­ლია, იყო საკ­მა­ოდ რთუ­ლი მო­მენ­ტე­ბიც: შვე­დე­თის კლი­მა­ტი, რო­მე­ლიც ზამ­თ­რის პე­რი­ოდ­ში ძა­ლი­ან დეპ­რე­სი­უ­ლი აღ­მოჩ­ნ­და, გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი კულ­ტუ­რა, წა­სა­კითხი მა­სა­ლე­ბის სიმ­რავ­ლე და ა.შ. მაგ­რამ სი­ახ­ლე და სირ­თუ­ლე­ე­ბი მე­და­ლი­ო­ნის ორი მხა­რეა და თუ­კი ადა­მი­ანს აქვს მო­ტი­ვა­ცია და მი­ზა­ნი, ყვე­ლაფ­რის დაძ­ლე­ვა შე­იძ­ლე­ბა.
შვე­დე­თი­დან დაბ­რუ­ნე­ბის შემ­დეგ და­ვიწყე მუ­შა­ო­ბა სა­ქარ­თ­ვე­ლოს ევ­რო­ინ­ტეგ­რა­ცი­ის სა­მი­ნის­ტ­რო­ში. 2005 წელს კვლავ სას­წავ­ლებ­ლად გამ­ზავ­რე­ბა გა­დავ­წყ­ვი­ტე, ამ­ჯე­რად — აშშ-ში. ვი­ცო­დი მას­კის პროგ­რა­მის შე­სა­ხებ, რო­მე­ლიც ამე­რი­კის სა­ხელ­მ­წი­ფო დე­პარ­ტა­მენ­ტის და­ფი­ნან­სე­ბით აგ­ზავ­ნი­და სტუ­დენ­ტებს მა­გის­ტ­რა­ტუ­რა­ში. კონ­კურ­სი სა­მი ეტა­პი­სა­გან შედ­გე­ბო­და (აპ­ლი­კა­ცია, გა­სა­უბ­რე­ბა და ტეს­ტე­ბი). სა­მი­ვე ეტა­პი წარ­მა­ტე­ბით გა­ვი­ა­რე და 2005 წლის აგ­ვის­ტოს გა­ვემ­გ­ზავ­რე აშშ-ში, კერ­ძოდ სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა ფა­კულ­ტეტ­ზე სას­წავ­ლებ­ლად. მას­კის პროგ­რა­მის დას­რუ­ლე­ბის შემ­დეგ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში დავ­ბ­რუნ­დი (მას­კის პროგ­რა­მა ით­ვა­ლის­წი­ნებ­და, რომ პროგ­რა­მის ყვე­ლა მო­ნა­წი­ლე, პროგ­რა­მის დას­რუ­ლე­ბის­თა­ნა­ვე, დაბ­რუ­ნე­ბუ­ლი­ყო სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში, მი­ნი­მუმ 1 ან 2 წლით) და და­ვიწყე მუ­შა­ო­ბა ეუთოს სა­ქარ­თ­ვე­ლოს მი­სი­ის ოფის­ში, პრო­ექ­ტე­ბის კო­ორ­დი­ნა­ტო­რის პო­ზი­ცი­ა­ზე. ამავ­­დ­რო­უ­ლად, ვკითხუ­ლობ­დი ლექ­ცი­ებს ჩემს მშობ­ლი­ურ ამე­რი­კულ ჰუ­მა­ნი­ტა­რულ უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში. ერ­თი წლის შემ­დეგ კვლავ სას­წავ­ლებ­ლად გამ­ზავ­რე­ბა გა­დავ­წყ­ვი­ტე და ჩა­ვა­ბა­რე სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა ფა­კულ­ტე­ტის სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მა­ზე.

? სა­ინ­ტე­რე­სოა ამ სას­წავ­ლებ­ლის ის­ტო­რია, რა პრო­ფე­სი­ას ეუფ­ლე­ბი და რამდენად რთუ­ლია სტი­პენ­დი­ის შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბა?
სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტი აშშ-ში ერთ-ერ­თი ყვე­ლა­ზე ძვე­ლი უნი­ვერ­სი­ტე­ტია — და­ფუძ­ნე­ბუ­ლია 1801 წელს. სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მა აშშ-ში, სა­შუ­ა­ლოდ, 5-7 წე­ლი გრძელ­დე­ბა. სწავ­ლის სა­ფა­სუ­რი გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბა ე.წ. რე­ზი­დენ­ტის სტა­ტუ­სის მი­ხედ­ვით, არ­სე­ბობს ე.წ. in-state და out of state სტა­ტუ­სი. პირ­ვე­ლის შემ­თხ­ვე­ვა­ში სწავ­ლის სა­ფა­სუ­რი გა­ცი­ლე­ბით ნაკ­ლე­ბია (9 საკ­რე­დი­ტო სა­ათს პლუს ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბის დაზღ­ვე­ვა, და­ახ­ლო­ე­ბით — 5000 აშშ დო­ლა­რი). ასე­თი სტა­ტუ­სით სარ­გებ­ლო­ბენ სტუ­დენ­ტე­ბი, რო­მელ­თაც აქვთ ე.წ. Graduate Assistantship (ანუ რა­ი­მე სა­ხის ფი­ნან­სუ­რი დახ­მა­რე­ბა უნი­ვერ­სი­ტე­ტის რო­მე­ლი­მე დე­პარ­ტა­მენ­ტის ბი­უ­ჯე­ტი­დან). სხვა შემ­თხ­ვე­ვა­ში, სწავ­ლის სა­ფა­სუ­რი ორ­ჯერ ძვი­რია (9 საკ­რე­დი­ტო სა­ათს პლუს ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბის დაზღ­ვე­ვა, და­ახ­ლო­ე­ბით — 10 000 აშშ დო­ლა­რი).
მე­ხუ­თე წე­ლია, პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა დე­პარ­ტა­მენ­ტის დოქ­ტო­რან­ტუ­რა­ში ვსწავ­ლობ. დოქ­ტო­რან­ტუ­რის სტუ­დენ­ტებს სტი­პენ­დია მხო­ლოდ 5 წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში ეძ­ლე­ვათ. 5 წლის შემ­დეგ სტუ­დენ­ტ­მა თა­ვად უნ­და მო­ი­ძი­ოს და­ფი­ნან­სე­ბის სხვა წყა­რო.

? ზო­გი­ერ­თი სას­წავ­ლე­ბე­ლი, უც­ხო­ეთ­ში, სა­კონ­კურ­სო საწყი­სებ­ზე, ნი­ჭი­ე­რი სტუ­დენ­ტე­ბი­სათ­ვის თა­ვად აწე­სებს სტი­პენ­დი­ებს. წარ­ჩი­ნე­ბულ სტუ­დენ­ტებს გარ­კ­ვე­უ­ლი პრი­ვი­ლე­გი­ე­ბიც აქვთ, რო­გორ იყო შენ შემ­თხ­ვე­ვა­ში?
ლუნ­დის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში ვს­წავ­ლობ­დი შვე­დუ­რი ინ­ს­ტი­ტუ­ტის და­ფი­ნან­სე­ბით, რო­მე­ლიც ყო­ველ­თ­ვი­ურ სტი­პენ­დი­ას მო­ი­ცავ­და. ყო­ვე­ლი სე­მეს­ტ­რის ბო­ლოს ვუგ­ზავ­ნი­დი მათ ნიშ­ნე­ბის ფურ­ცელს, რა­თა მეჩ­ვე­ნე­ბი­ნა ჩე­მი შე­დე­გე­ბი. შვე­დეთ­ში საკ­მა­ოდ გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი შე­ფა­სე­ბის სის­ტე­მაა. იქ არ არ­სე­ბობს არც ხუთ­ბა­ლი­ა­ნი და არც ას­ქუ­ლი­ა­ნი შკა­ლა, მხო­ლოდ ჩათ­ვ­ლა (pass), გა­მორ­ჩე­ვით ჩათ­ვ­ლა (pass with distinction) და არ­ჩათ­ვ­ლა (fail). სტი­პენ­დი­ის შე­სა­ნარ­ჩუ­ნებ­ლად ჩათ­ვ­ლა ყვე­ლა საგა­ნ­ში იყო სა­ჭი­რო.
სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში ორ­წ­ლი­ან სა­მა­გის­ტ­რო პროგ­რა­მა­ზე აშშ-ს სა­ხელ­მ­წი­ფო დე­პარ­ტა­მენ­ტის ედ­მუნდ მას­კის სტი­პენ­დი­ით ვი­ყა­ვი, რო­მე­ლიც რამ­დე­ნი­მე­ე­ტა­პი­ა­ნი კონ­კურ­სის სა­ფუძ­ველ­ზე მო­ვი­გე. პირ­ველ ეტაპ­ზე, სა­ბუ­თე­ბი ჩა­ვა­ბა­რე IREX-ის თბი­ლი­სის ოფის­ში (დიპ­ლო­მი, ნიშ­ნე­ბი, რე­კო­მენ­და­ცი­ე­ბი, აპ­ლი­კა­ცი­ის ფორ­მა, სა­მო­ტი­ვა­ციო წე­რი­ლი). მე­ო­რე ეტა­პი გა­სა­უბ­რე­ბი­სა­გან შედ­გე­ბო­და. მე­სა­მე ეტაპ­ზე ჩა­ვა­ბა­რე TOEFL და GRE. მა­ის­ში მი­ვი­ღე და­დე­ბი­თი პა­სუ­ხი და აგ­ვის­ტო­ში სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში გა­ვემ­გ­ზავ­რე. სტი­პენ­დი­ის შე­სა­ნარ­ჩუ­ნებ­ლად სა­შუ­ა­ლო სე­მეს­ტ­რუ­ლი ნი­შა­ნი B-ზე და­ბა­ლი არ უნ­და ყო­ფი­ლი­ყო.
მას­კის პროგ­რა­მის ერთ-ერ­თი სა­ვალ­დე­ბუ­ლო და სა­ინ­ტე­რე­სო ნა­წი­ლია სა­ზაფხუ­ლო პრაქ­ტი­კა (summer internship) რო­მე­ლი­მე ამე­რი­კულ ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ა­ში. სა­ზაფხუ­ლო პრაქ­ტი­კა გა­ვი­ა­რე ქა­ლაქ ვა­შინ­გ­ტონ­ში სტრა­ტე­გი­უ­ლი და სა­ერ­თა­შო­რი­სო კვლე­ვე­ბის ცენ­ტ­რ­ში (Center for Strategic and International Studies), ევ­რო­პის ენერ­გო­პო­ლი­ტი­კის პროგ­რა­მულ ნა­წილ­ში. ეს ძა­ლი­ან სა­ინ­ტე­რე­სო გა­მოც­დი­ლე­ბა იყო. სტრა­ტე­გი­უ­ლი კვლე­ვე­ბის ცენ­ტ­რი წამ­ყ­ვა­ნი კვლე­ვი­თი ორ­გა­ნი­ზა­ციაა. ტარ­დე­ბო­და მრა­ვა­ლი შეხ­ვედ­რა, სე­მი­ნა­რი და კონ­ფე­რენ­ცია წამ­ყ­ვა­ნი ექ­ს­პერ­ტე­ბის მო­ნა­წი­ლე­ო­ბით.
მას­კის პროგ­რა­მის დას­რუ­ლე­ბი­დან ერ­თი წლის თავ­ზე გა­დავ­წყ­ვი­ტე დოქ­ტო­რან­ტუ­რა­ში ჩა­მე­ბა­რე­ბი­ნა. სა­მა­გის­ტ­რო თე­ზი­სის წარ­ჩი­ნე­ბით დაც­ვი­სას კო­მი­სი­ის წევ­რებ­მა მითხ­რეს, რომ დოქ­ტო­რან­ტუ­რა­ში სწავ­ლის გაგ­ძე­ლე­ბის შემ­თხ­ვე­ვა­ში მა­თი სრუ­ლი მხარ­და­ჭე­რა მექ­ნე­ბო­და. ამი­ტომ გა­დავ­წყ­ვი­ტე, კვლავ სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში მე­ცა­და სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მა­ზე ჩა­ბა­რე­ბა. გა­ვაგ­ზავ­ნე მოთხოვ­ნი­ლი სა­ბუ­თე­ბი (დიპ­ლო­მე­ბი, ნიშ­ნე­ბი, რე­კო­მენ­და­ცი­ე­ბი, აპ­ლი­კა­ცი­ის ფორ­მა, სა­მო­ტი­ვა­ციო წე­რი­ლი). რამ­დე­ნი­მე თვე­ში და­დე­ბი­თი პა­სუ­ხი მი­ვი­ღე. რაც მთა­ვა­რია, სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა დე­პარ­ტა­მენ­ტ­მა 5-წლი­ა­ნი სრუ­ლი და­ფი­ნან­სე­ბა გა­მო­ყო. სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მა აშშ-ში, სა­შუ­ა­ლოდ, 5-7 წე­ლი გრძელ­დე­ბა. ამ­ჟა­მად ჩემ­თ­ვის ეს მე­ხუ­თე წე­ლია და მო­მა­ვალ წელს ვგეგ­მავ დი­სერ­ტა­ცი­ის დაც­ვას.
წარ­ჩი­ნე­ბუ­ლი სტუ­დენ­ტე­ბი­სათ­ვის სხვა­დას­ხ­ვა გრან­ტე­ბი არ­სე­ბობს. მა­გა­ლი­თად, ყო­ველ წელს ტარ­დე­ბა კონ­კურ­სი კვლე­ვი­თი სა­მოგ­ზა­უ­რო გრან­ტე­ბი­სათ­ვის. პი­რა­დად მე ორ­ჯერ ვი­მოგ­ზა­უ­რე ევ­რო­პა­ში სა­მოგ­ზა­უ­რო გრან­ტით. არ­სე­ბობს ასე­ვე სა­კონ­ფე­რენ­ციო გრან­ტე­ბი. რამ­დენ­ჯერ­მე მი­ვი­ღე მო­ნა­წი­ლე­ო­ბა სხვა­დას­ხ­ვა კონ­ფე­რენ­ცი­ა­ში ასე­თი გრან­ტე­ბის წყა­ლო­ბით. სამ­წუ­ხა­როდ, ფი­ნან­სუ­რი კრი­ზი­სი მრა­ვა­ლი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის ბი­უ­ჯეტ­ზე მწვა­ვედ აისა­ხა, რის გა­მოც ბო­ლო 5 წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში გრან­ტე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბა შე­და­რე­ბით შეზღუ­დუ­ლია.
ლუნ­დის უნი­ვერ­სი­ტე­ტი­დან ერ­თ­კ­ვი­რი­ა­ნი ჯგუ­ფუ­რი სას­წავ­ლო ვი­ზი­ტით ვეს­ტუმ­რეთ ევ­რო­კავ­ში­რის სხვა­დას­ხ­ვა ინ­ს­ტი­ტუ­ტებს ბრი­უ­სელ­ში. ვი­ზი­ტი სა­ინ­ფორ­მა­ციო ხა­სი­ა­თის იყო და სა­შუ­ა­ლე­ბა მოგ­ვე­ცა გავ­სა­უბ­რე­ბო­დით და სა­მა­გის­ტ­რო თე­ზის­თან და­კავ­ში­რე­ბით ინ­ტერ­ვი­უ­ე­ბი ჩაგ­ვე­ტა­რე­ბი­ნა ევ­რო­კავ­ში­რის ინ­ს­ტი­ტუ­ტებ­ში მო­მუ­შა­ვე ბი­უ­როკ­რა­ტებ­თან.
სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში, სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მა­ზე სწავ­ლი­სას, რამ­დენ­ჯერ­მე ვი­მოგ­ზა­უ­რე ევ­რო­პის სახ­ვა­დას­ხ­ვა ქვე­ყა­ნა­ში (ბელ­გია, გერ­მა­ნია, საფ­რან­გე­თი, პო­ლო­ნე­თი). ეს იყო ჩე­მი დი­სერ­ტა­ცი­ის თე­მას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი კვლე­ვი­თი ვი­ზი­ტე­ბი ზაფხუ­ლის თვე­ებ­ში. ორ­ჯერ გა­ვი­მარ­ჯ­ვე ჩვე­ნი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის ბა­ზა­ზე სა­მოგ­ზა­უ­რო გრან­ტის კონ­კურ­ს­ში, რა­მაც შე­საძ­ლე­ბე­ლი გა­ხა­და ევ­რო­პა­ში მოგ­ზა­უ­რო­ბა.

? იმ სას­წავ­ლე­ბელ­ში, სა­დაც შენ სწავ­ლობდი, ბევ­რი ცნო­ბი­ლი ადა­მი­ა­ნი სწავ­ლობ­და. კერძოდ, ვინ არი­ან ისი­ნი?
გა­აჩ­ნია რო­გორ გან­ვ­საზღ­ვ­რავთ „ცნო­ბილს“ — ცნო­ბი­ლი სად? ცნო­ბი­ლი რით? ცნო­ბი­ლი ვის­თ­ვის? შე­მიძ­ლია ჩა­მოვ­თ­ვა­ლო ცნო­ბი­ლი პრო­ფე­სო­რე­ბი პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა დარ­გ­ში, რაც არაფ­რის­ მ­თ­ქ­მე­ლი იქ­ნე­ბა სხვა პრო­ფე­სი­ის ადა­მი­ა­ნე­ბი­სათ­ვის.და კი­დევ, „ცნო­ბი­ლი“ ადა­მი­ა­ნი ხში­რად კარ­გი იმი­ჯის შე­დე­გია და არა რა­ი­მე გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი ღირ­სე­ბის.

? რა შე­გიძ­ლია გვითხ­რა, სას­წავ­ლო პროგ­რა­მე­ბი­სა და ლექ­ცი­ე­ბის შე­სა­ხებ… რამ­დე­ნა­დაც ვი­ცი, ასეთ სას­წავ­ლებ­ლებ­ში ლექ­ცი­ე­ბის წა­სა­კითხად ცნო­ბილ ადა­მი­ა­ნებს იწ­ვე­ვენ
ვფიქ­რობ, ეს ძა­ლი­ან მი­სა­სალ­მე­ბე­ლი პრაქ­ტი­კაა. ვი­სურ­ვებ­დი სა­ქარ­თ­ვე­ლო­შიც და­ი­ნერ­გოს მსგავ­სი სა­უ­ნი­ვერ­სი­ტე­ტო ტრა­დი­ცია. სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში, ისე­ვე რო­გორც ლუნ­დის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში, მრა­ვა­ლი სტუ­მა­რი და სპი­კე­რი გვყო­ლია. მა­თი ჩა­მოთ­ვ­ლა შორს წაგ­ვიყ­ვანს, მაგ­რამ ამ გრძელ სი­ა­ში ელ­ჩე­ბი, პო­ლი­ტი­კო­სე­ბი თუ გა­მო­ჩე­ნი­ლი პრო­ფე­სო­რე­ბი ნამ­დ­ვი­ლად არ წარ­მო­ად­გენს იშ­ვი­ა­თო­ბას.

?ზო­გა­დად, რა შე­გიძ­ლია თქვა ამე­რი­კულ გა­ნათ­ლე­ბის სის­ტე­მა­ზე. ალ­ბათ ეს ძა­ლი­ან ვრცე­ლი თე­მაა, მაგ­რამ იმის შე­სა­ხებ მა­ინც, რას­თა­ნაც უშუ­ა­ლოდ გაქვს შე­ხე­ბა
ეს მარ­თ­ლა ვრცე­ლი თე­მაა და გა­მი­ჭირ­დე­ბა მოკ­ლედ სა­უ­ბა­რი. უბ­რა­ლოდ ვიტყ­ვი, რომ არ არ­სე­ბობს სრულ­ყო­ფი­ლი სის­ტე­მა. თუმ­ცა, მი­მაჩ­ნია, რომ ზო­გა­დად ამე­რი­კუ­ლი უნი­ვერ­სი­ტე­ტე­ბი, ევ­რო­პის უნი­ვერ­სი­ტე­ტებ­თან შე­და­რე­ბით, უფ­რო მა­ღა­ლი ხა­რის­ხით გა­მო­ირ­ჩე­ვა. ამე­რი­კუ­ლი გა­ნათ­ლე­ბის ყვე­ლა­ზე სუს­ტი რგო­ლი დაწყე­ბი­თი და სა­შუ­ა­ლო სკო­ლაა. ასე­ვე საკ­მა­ოდ პრობ­ლე­მა­ტუ­რია ბავ­შ­ვე­ბის მი­მართ ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რი მიდ­გო­მის არარ­სე­ბო­ბა. ზო­გი­ერთ შემ­თხ­ვე­ვა­ში, სწორ­ხა­ზო­ვან და შაბ­ლო­ნურ მიდ­გო­მებს სა­ვა­ლა­ლო შე­დე­გე­ბამ­დე მივ­ყა­ვართ. ბავშვს, რო­მე­ლიც ქცე­ვის წე­სე­ბით იმ­დე­ნა­დაა შეზღუ­დუ­ლი, რომ შეს­ვე­ნე­ბის დროს, სკო­ლის დე­რე­ფან­ში, თა­ნა­ტო­ლებ­თან თა­ვი­სუფ­ლად სა­უ­ბა­რი ეკ­რ­ძა­ლე­ბა, სკო­ლის გა­რეთ უწევს ენერ­გი­ის მი­მარ­თ­ვა. ხო­ლო შე­და­რე­ბით მოზ­რ­დილ ასაკ­ში იღებს ავ­ტო­მატს და…

? სწავ­ლის პა­რა­ლე­ლუ­რად გაქვთ თუ არა მუ­შა­ო­ბის შე­საძ­ლებ­ლო­ბა?  უცხო­ეთ­ში, სო­ცი­ა­ლუ­რი უზ­რუნ­ველ­ყო­ფის სის­ტე­მის და­წე­სე­ბუ­ლე­ბა­ში რე­გის­ტ­რა­ცი­ის შე­დე­გად, უცხო­ელ სტუ­დენ­ტებს, სწავ­ლის პირ­ვე­ლი­ვე წლი­დან, უფ­ლე­ბა აქვთ იმუ­შა­ონ ნა­ხე­ვარ გა­ნაკ­ვეთ­ზე
აშშ-ში, სა­დოქ­ტო­რო პროგ­რა­მის წე­სე­ბის თა­ნახ­მად, უფ­ლე­ბა მაქვს ვი­მუ­შა­ვო 20 სა­ა­თი უნი­ვერ­სი­ტე­ტის კამ­პუს­ზე. ამ­ჟა­მად ვმუ­შა­ობ ასის­ტენტ-მკვლევ­რად სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის სე­ნი უოქე­რის სა­ხე­ლო­ბის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კვლე­ვე­ბის ინ­ს­ტი­ტუტ­ში. ჩემს პრო­ფე­სორ­თან ერ­თად ვმუ­შა­ობ სტა­ტი­ა­ზე „გერ­მა­ნი­ის წამ­ყ­ვა­ნი რო­ლი გა­ნახ­ლე­ბად ენერ­გო­რე­სურ­სებ­ში“ (German Leadership in Renewable Energy Sources).
მა­ნამ­დე, ორი წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში, ვმუ­შა­ობ­დი ასის­ტენტ-ლექ­ტო­რად სამ­ხ­რეთ კა­რო­ლი­ნის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბა­თა ფა­კულ­ტეტ­ზე. ბა­კა­ლავ­რი­ა­ტის სტუ­დენ­ტებს ვას­წავ­ლი­დი სხვა­დას­ხ­ვა კურ­სებს ევ­რო­კავ­ში­რი­სა და ევ­რო­პუ­ლი პო­ლი­ტი­კის თე­მა­ტი­კა­ზე.
რაც შე­ე­ხე­ბა კამ­პუ­სის გა­რეთ მუ­შა­ო­ბას, ამი­სათ­ვის სა­ჭი­როა აშშ-ს სა­ე­მიგ­რა­ციო სამ­სა­ხუ­რი­დან სპე­ცი­ა­ლუ­რი ნე­ბარ­თ­ვის მი­ღე­ბა, რაც საკ­მა­ოდ რთულ პრო­ცე­დუ­რებ­თა­ნაა და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი. პი­რა­დად მე, არა­სო­დეს მიც­დია, რად­გან დოქ­ტო­რან­ტუ­რა­ში სწავ­ლა ძა­ლი­ან დატ­ვირ­თულ რე­ჟიმ­ში მიმ­დი­ნა­რე­ობს.

? რო­გოია ამერიკელი ახალგაზრდების ცხოვრება, რა არის მათ­თ­ვის ყვე­ლა­ზე პრი­ო­რი­ტე­ტუ­ლი, რო­მე­ლი დარ­გია მე­ტად გან­ვი­თა­რე­ბუ­ლი?
აშშ-ში ყვე­ლა დარ­გი გან­ვი­თა­რე­ბუ­ლია, მაგ­რამ, ალ­ბათ, მა­ინც ბიზ­ნესს და ფი­ნან­სებს გა­მოვ­ყოფ­დი. რაც შე­ე­ხე­ბა პრი­ო­რი­ტე­ტებს აკა­დე­მი­ურ სფე­რო­ში, ახა­ლი არ იქ­ნე­ბა იმის თქმა, რომ ბი­ო­ინ­ჟი­ნე­რია და ახა­ლი ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბი წარ­მო­ად­გენს პრი­ო­რი­ტე­ტულ სფე­რო­ებს. პო­ლი­ტი­კუ­რი მეც­ნი­ე­რე­ბე­ბის გად­მო­სა­ხე­დი­დან, ამ­ჟა­მად, საკ­მა­ოდ პო­პუ­ლა­რუ­ლია ჩი­ნეთ­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი კვლე­ვე­ბი და პროგ­რა­მე­ბი, ასე­ვე კვლე­ვის მე­თო­დე­ბი. აქ­ვე და­ვა­მა­ტებ, რომ აშშ-ში პო­ლი­ტი­კურ მეც­ნი­ე­რე­ბებ­ში გა­მო­ყე­ნე­ბულ ზო­გი­ერთ კვლე­ვის მე­თოდ­ზე ჩე­მი შე­ხე­დუ­ლე­ბა მაქვს, მაგ­რამ ეს ცალ­კე სა­უბ­რის თე­მაა.
ხალ­ხი ყველ­გან ხალ­ხია. პრობ­ლე­მე­ბი არ­სე­ბობს ყვე­ლა ქვე­ყა­ნა­ში. უბ­რა­ლოდ, გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბა ამ პრობ­ლე­მე­ბის გა­მო­ხა­ტუ­ლე­ბა და ფორ­მა, მაგ­რამ არ­სი ერ­თია — ფუ­ლის და სიყ­ვა­რუ­ლის ნაკ­ლე­ბო­ბა თუ მე­ტო­ბა.

? სად და რო­გორ ატა­რებ თა­ვი­სუ­ფალ დროს?
თა­ვი­სუ­ფალ დროს ვვარ­ჯი­შობ, ვთა­მა­შობ ჩოგ­ბურთს და უბ­რა­ლოდ ვა­ტა­რებ დროს მე­გობ­რებ­თან.

? მო­მა­ვა­ლი რო­გორ გე­სა­ხე­ბა, სად აპი­რებ დამ­კ­ვიდ­რე­ბას?
ზო­გა­დად არ მიყ­ვარს გეგ­მის მი­ხედ­ვით ცხოვ­რე­ბა, რად­გან ცხოვ­რე­ბა სავ­სეა მო­უ­ლოდ­ნე­ლო­ბე­ბით. ამი­ტომ წი­ნას­წარ გა­დაჭ­რით ვე­რა­ფერს ვიტყ­ვი. თუმ­ცა, თავს საკ­მა­ოდ კომ­ფორ­ტუ­ლად ვგრძნობ აშშ-ში და აქ­ვე ვა­პი­რებ პრო­ფე­სი­უ­ლი ცხოვ­რე­ბის გაგ­რ­ძე­ლე­ბას. ამავ­დ­რო­უ­ლად აქ­ტი­უ­რად ვარ ჩაბ­მუ­ლი ხვა­დას­ხ­ვა პრო­ექ­ტებ­ში სა­ქარ­თ­ვე­ლო­შიც. რად­გან ჩე­მი კვლე­ვის ინ­ტე­რე­სი ევ­რო­პაა, კერ­ძოდ კი ევ­რო­კავ­ში­რის ენერ­გო­პო­ლი­ტი­კა, ხში­რად ვმოგ­ზა­უ­რობ ევ­რო­პა­შიც. შე­იძ­ლე­ბა ით­ქ­ვას, რომ ჩემს მო­მა­ვალს სამ გე­ოგ­რა­ფი­ულ გან­ზო­მი­ლე­ბა­ში ვხე­დავ. ვფიქ­რობ, ადა­მი­ა­ნი გახ­ს­ნი­ლი უნ­და იყოს სხვა­დას­ხ­ვა შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბის, პერ­ს­პექ­ტი­ვე­ბი­სა თუ შე­მო­თა­ვა­ზე­ბე­ბის მი­მართ. ბუ­ნებ­რი­ვად არ­სე­ბობს სივ­რ­ცე, საზღ­ვ­რე­ბი კი ხე­ლოვ­ნუ­რი შე­მოქ­მე­დე­ბაა.

? რო­გორ ფიქ­რობ, სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში და­საქ­მე­ბა­ში საზღ­ვარ­გა­რეთ მი­ღე­ბუ­ლი გა­ნათ­ლე­ბა და დიპ­ლო­მი ითა­მა­შებს თუ არა გა­დამ­წყ­ვეტ როლს?
შე­მეძ­ლო ერ­თობ სტან­დარ­ტუ­ლი პა­სუ­ხი გა­მე­ცა ამ კითხ­ვა­ზე და ჩა­მო­მეთ­ვა­ლა მრა­ვა­ლი მი­ზე­ზი და ფაქ­ტო­რი, თუ რო­გორ და­მეხ­მა­რე­ბა საზღ­ვარ­გა­რეთ მი­ღე­ბუ­ლი გა­ნათ­ლე­ბა და დიპ­ლო­მი სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში „კარ­გი“ სამ­სა­ხუ­რის მო­ძი­ე­ბა­ში, მაგ­რამ ამ შე­კითხ­ვას ასე ვუ­პა­სუ­ხებ:
რე­ა­ლუ­რად ცხოვ­რე­ბა, ძი­რი­თა­დად, შედ­გე­ბა იმის­გან, რა­საც ვერ ვსწავ­ლობთ წიგ­ნე­ბი­დან. გა­ნათ­ლე­ბა და გა­მოც­დი­ლე­ბა კი გვეხ­მა­რე­ბა გა­ვაც­ნო­ბი­ე­როთ ის, რაც ვერ ვის­წავ­ლეთ.
მი­მაჩ­ნია, რომ ადა­მი­ა­ნე­ბის და­საქ­მე­ბა მა­თი პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლიზ­მის, კვა­ლი­ფი­კა­ცი­ი­სა და შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბის სა­ფუძ­ველ­ზე უნ­და ხდე­ბო­დეს და არა დიპ­ლო­მის წარ­მო­მავ­ლო­ბის, ოჯა­ხუ­რი წარ­მო­მავ­ლო­ბის, თა­ნამ­დე­ბო­ბი­ა­ნი ნაც­ნობ-მე­გო­რე­ბი­სა თუ პო­ლი­ტი­კუ­რი შე­ხე­დუ­ლე­ბე­ბის მი­ხედ­ვით. ჰარ­ვარ­დ­დამ­თავ­რე­ბუ­ლი ბრიყ­ვე­ბიც არ­სე­ბო­ბენ და უნი­ვერ­სი­ტე­ტი­დან გა­რიცხუ­ლი გე­ნი­ო­სე­ბიც.

ესა­უბ­რა მა­კა ყი­ფი­­ნი

 

მასწავლებელთა სასერტიფიკაციო გამოცდები

წამყვანი და მენტორი მასწავლებლობის მსურველთა გამოცდა პროფესიულ უნარებში 

შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის მიერ მომზადებულ გამოცდაზე  პროფესიულ უნარებში, წამყვანი და მენტორი მასწავლებლობის მსურველთათვის, საგამოცდო ტესტში გამოყენებული იქნება სხვადასხვა ტიპის დავალება: ♦ არჩევითპასუხებიანი ♦ შესაბამისობის ♦...

ერთიანი ეროვნული გამოცდები

მოსამზადებელი კურსი მოსწავლეებისთვის

მსგავსი სიახლეები