16 მაისი, ორშაბათი, 2022

კო­ვიდ პან­დე­მი­ის ბავ­შ­ვ­თა უფ­ლე­ბებ­ზე ზე­მოქ­მე­დე­ბა სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში 

spot_img

სა­ხალ­ხო დამ­ც­ვე­ლის მი­ერ მომ­ზა­დე­ბუ­ლი სპე­ცი­ა­ლუ­რი ან­გა­რი­ში „კო­ვიდ-19-ის პან­დე­მი­ის ბავ­შ­ვ­თა უფ­ლე­ბებ­ზე ზე­მოქ­მე­დე­ბის შე­ფა­სე­ბა სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში“ ასა­ხავს სა­ხალ­ხო დამ­ც­ვე­ლის აპა­რა­ტის მი­ერ ჩა­ტა­რე­ბუ­ლი კვლე­ვის შე­დე­გებს, რო­მე­ლიც ეხე­ბო­და სა­ხელ­მ­წი­ფოს მი­ერ კო­ვიდ-19-ის წი­ნა­აღ­მ­დეგ მი­ღე­ბუ­ლი ზო­მე­ბის ზე­გავ­ლე­ნას ბავ­შ­ვებ­ზე.

კვლე­ვა ორ ნა­წი­ლად იყო და­ყო­ფი­ლი: პან­დე­მი­ის დროს ალ­ტერ­ნა­ტი­ულ ზრუნ­ვას­თან, ბავ­შ­ვე­ბის გა­ნათ­ლე­ბის, ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბის დაც­ვის, ინ­ფორ­მი­რე­ბუ­ლო­ბის, ძა­ლა­დო­ბის­გან დაც­ვის, სხვა­დას­ხ­ვა სერ­ვის­ზე წვდო­მა­სა და ოჯა­ხებ­თან ურ­თი­ერ­თო­ბის შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი, სა­ხელ­მ­წი­ფოს მი­ერ მი­ღე­ბუ­ლი ზო­მე­ბის შე­ფა­სე­ბა სა­მა­გი­დო კვლე­ვის გზით; ზო­მე­ბის ზე­გავ­ლე­ნის შე­ფა­სე­ბა სა­ვე­ლე სა­მუ­შა­ო­ე­ბის, სხვა­დას­ხ­ვა სა­მიზ­ნე ჯგუფ­თან ინ­ტერ­ვი­უ­ე­ბი­სა და ფო­კუს ჯგუ­ფე­ბის გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბის გზით.

უმ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნე­სი იყო ბავ­შ­ვე­ბის ჩარ­თუ­ლო­ბა მო­ნა­ცე­მე­ბის შეგ­რო­ვე­ბის ეტაპ­ზე — მა­თი შე­ხე­დუ­ლე­ბე­ბის გა­გე­ბა, რო­გორც სა­ხელ­მ­წი­ფოს მი­ერ COVID- 19-ის პან­დე­მი­ის პრე­ვენ­ცი­ის მიზ­ნით შე­მუ­შა­ვე­ბულ ზო­მებ­ში მა­თი მო­ნა­წი­ლე­ო­ბის შე­სა­ხებ, ისე იმ სირ­თუ­ლე­ე­ბის ირ­გ­ვ­ლი­ვაც, რომ­ლე­ბიც შე­ექ­მ­ნათ და/ან დღემ­დე ექ­მ­ნე­ბათ ამ ზო­მე­ბი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე. ბავ­შ­ვე­ბის მო­ნა­წი­ლე­ო­ბა ნე­ბა­ყოფ­ლო­ბი­თი იყო — შე­ეძ­ლოთ აერ­ჩი­ათ, მი­ი­ღებ­დ­ნენ თუ არა კვლე­ვა­ში მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას და ინ­ფორ­მი­რე­ბუ­ლე­ბი იყ­ვ­ნენ, რომ ნე­ბის­მი­ერ დროს შე­ეძ­ლოთ შე­ეწყ­ვი­ტათ მო­ნა­წი­ლე­ო­ბა. ბავ­შ­ვე­ბის შერ­ჩე­ვის დროს და­წე­სე­ბუ­ლი არ ყო­ფი­ლა ასა­კობ­რი­ვი შეზღუდ­ვა, გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი იყო მხო­ლოდ მიდ­გო­მა ასა­კის მი­ხედ­ვით. ად­რე­უ­ლი ასა­კის შემ­თხ­ვე­ვა­ში, გა­სა­უბ­რე­ბის დროს აქ­ცენ­ტი კეთ­დე­ბო­და მა­თი ასა­კის შე­სა­ბა­მის აქ­ტი­ვო­ბებ­ზე. მუ­შა­ო­ბის პრო­ცეს­ში უფ­რო­სებს ბავ­შ­ვე­ბის უსაფ­რ­თხო­ე­ბის უზ­რუნ­ველ­ყო­ფი­სა და ნე­ბის­მი­ე­რი რის­კის პრე­ვენ­ცი­ის ვალ­დე­ბუ­ლე­ბა ჰქონ­დათ.

კვლე­ვამ აჩ­ვე­ნა, რომ კო­ვიდ-19-ის პან­დე­მი­ის დაწყე­ბი­დან, თით­ქ­მის ყვე­ლა მი­მარ­თუ­ლე­ბით, ბავ­შ­ვის უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვა ახა­ლი გა­მოწ­ვე­ვე­ბის წი­ნა­შე აღ­მოჩ­ნ­და, კერ­ძოდ: კი­დევ უფ­რო დამ­ძიმ­და იმ ბავ­შ­ვე­ბის მდგო­მა­რე­ო­ბა, რომ­ლე­ბიც მოკ­ლე­ბულ­ნი არი­ან ოჯა­ხურ გა­რე­მოს, არ აქვთ წვდო­მა სა­თა­ნა­დო რე­სურ­სებ­ზე, აქვთ ძა­ლა­დო­ბის გა­მოც­დი­ლე­ბა და სა­ჭი­რო­ე­ბენ სხვა­დას­ხ­ვა სა­რე­ა­ბი­ლი­ტა­ციო მომ­სა­ხუ­რე­ბას; ამას­თა­ნა­ვე, პან­დე­მი­ის პე­რი­ოდ­ში, გა­ი­ზარ­და ბავ­შ­ვ­თა მი­მართ ძა­ლა­დო­ბი­სა და ძა­ლა­დო­ბის მოწ­მედ ყოფ­ნის რის­კე­ბი და კი­დევ უფ­რო შემ­ცირ­და მა­თი გა­მოვ­ლე­ნის მე­ქა­ნიზ­მე­ბი; ბავ­შ­ვ­თა მი­მართ ძა­ლა­დო­ბის რის­კე­ბის ზრდა, ძი­რი­თა­დად გა­მო­იწ­ვია დის­ტან­ცი­ურ სწავ­ლე­ბა­ზე გა­დას­ვ­ლამ და იზო­ლა­ცი­ა­ში ყოფ­ნამ, ბავ­შ­ვებს აღარ ჰქონ­დათ სრულ­ყო­ფი­ლი კო­მუ­ნი­კა­ცია თა­ვი­ანთ მას­წავ­ლებ­ლებ­თან, რაც მათ მი­მართ ოჯახ­ში ჩა­დე­ნი­ლი ძა­ლა­დო­ბის შემ­თხ­ვე­ვე­ბის შე­სა­ხებ შე­ატყო­ბი­ნე­ბის შე­საძ­ლებ­ლო­ბას უზღუ­დავ­და.

გან­სა­კუთ­რე­ბულ იზო­ლა­ცი­ა­ში აღ­მოჩ­ნ­დ­ნენ სა­ხელ­მ­წი­ფო ზრუნ­ვა­ში მცხოვ­რე­ბი ბავ­შ­ვე­ბი, რომ­ლე­ბიც თვე­ე­ბის გან­მავ­ლო­ბა­ში იძუ­ლე­ბუ­ლე­ბი იყ­ვ­ნენ არ და­ე­ტო­ვე­ბი­ნათ და­წე­სე­ბუ­ლე­ბის ტე­რი­ტო­რია, არ ჰქონ­დათ მშობ­ლე­ბის მო­ნა­ხუ­ლე­ბის უფ­ლე­ბა. და­წე­სე­ბუ­ლე­ბე­ბი არ აღ­მოჩ­ნ­დ­ნენ მზად, ჩა­კე­ტილ სივ­რ­ცე­ში ბავ­შ­ვე­ბის­თ­ვის ალ­ტერ­ნა­ტი­უ­ლი სო­ცი­ა­ლუ­რი პროგ­რა­მე­ბი შე­ე­თა­ვა­ზე­ბი­ნათ.

დის­ტან­ცი­უ­რი სწავ­ლის რე­ჟიმ­მა და იზო­ლა­ცი­ამ მკვეთ­რად გა­ზარ­და ბავ­შ­ვე­ბის მი­მართ ძა­ლა­დო­ბის რის­კე­ბი, ამას­თა­ნა­ვე, გარ­თულ­და ძა­ლა­დო­ბის ემო­ცი­ურ და ფი­ზი­კურ ნიშ­ნებ­ზე დაკ­ვირ­ვე­ბა. თუმ­ცა, შე­ფა­სე­ბის შე­დე­გებ­მა ისიც აჩ­ვე­ნა, რომ გაზ­რ­დი­ლი რის­კე­ბის მი­უ­ხე­და­ვად, სამ­თავ­რო­ბო უწყე­ბებ­ში მი­მარ­თ­ვი­ა­ნო­ბის მაჩ­ვე­ნებ­ლის მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ზრდა არ ყო­ფი­ლა. რიგ შემ­თხ­ვე­ვებ­ში, მი­მარ­თ­ვი­ა­ნო­ბა მცი­რე­დი­თაა გაზ­რ­დი­ლი ან პი­რი­ქით, კლე­ბის ტენ­დენ­ცია შე­იმ­ჩ­ნე­ვა, რაც, სა­ვა­რა­უ­დოდ, უფ­რო ბავ­შ­ვ­თა მი­მართ შე­საძ­ლო ძა­ლა­დო­ბის შემ­თხ­ვე­ვე­ბის გა­მოვ­ლე­ნის პრობ­ლე­მას უკავ­შირ­დე­ბა. პან­დე­მი­ის პე­რი­ოდ­ში ბავ­შ­ვ­თა მი­მართ ძა­ლა­დო­ბა­ზე მი­მარ­თ­ვი­ა­ნო­ბის მკვეთრ მა­ტე­ბა­ზე მათ უწყე­ბა­ში მხო­ლოდ სა­ხელ­მ­წი­ფო ზრუნ­ვის სა­ა­გენ­ტოს სო­ცი­ა­ლუ­რი მუ­შა­კე­ბი მი­უ­თი­თე­ბენ.

დის­ტან­ცი­უ­რი სწავ­ლე­ბის მო­დელ­ზე გა­დას­ვ­ლის პრო­ცე­სი ცალ­კე­უ­ლი ბავ­შ­ვე­ბის­თ­ვის გან­სა­კუთ­რე­ბით სტრე­სუ­ლი გა­მოდ­გა. კერ­ძოდ, ონ­ლა­ინ გაკ­ვე­თილ­ში ჩარ­თ­ვის და მო­ნა­წი­ლე­ო­ბის დის­კომ­ფორ­ტი ექ­მ­ნე­ბო­დათ გა­დატ­ვირ­თულ საცხოვ­რის­ში მცხოვ­რებ ბავ­შ­ვებს, ასე­ვე, არას­რულ­წ­ლოვ­ნებს, რო­მელ­თაც ოჯა­ხუ­რი კონ­ფ­ლიქ­ტის ფონ­ზე უწევ­დათ გაკ­ვე­თი­ლის მოს­მე­ნა და სა­გაკ­ვე­თი­ლო პრო­ცეს­ში ჩარ­თ­ვა. მა­გა­ლი­თის­თ­ვის, კვლე­ვის პრო­ცეს­ში, ერთ-ერ­თ­მა მას­წავ­ლე­ბელ­მა გა­იხ­სე­ნა სა­გაკ­ვე­თი­ლო პრო­ცეს­ში ბავ­შ­ვის სახ­ლ­ში მშობ­ლებს შო­რის კონ­ფ­ლიქ­ტი­სა და მშობ­ლე­ბის მხრი­დან ბავ­შ­ვის მი­მართ სიტყ­ვი­ე­რი შე­უ­რაცხ­ყო­ფის შემ­თხ­ვე­ვა, რა­მაც არას­რულ­წ­ლო­ვა­ნი მძი­მე ფსი­ქო­ე­მო­ცი­ურ მდგო­მა­რე­ო­ბა­ში ჩა­აგ­დო.

დის­ტან­ცი­ურ სწავ­ლას­თან და­კავ­ში­რე­ბით ერთ-ერ­თი მთა­ვა­რი გა­მოწ­ვე­ვა იყო მას­წავ­ლებ­ლებს, მოს­წავ­ლე­ებ­სა და მა­თი ოჯა­ხის წევ­რებს შო­რის შე­სა­ბა­მი­სი ციფ­რუ­ლი პლატ­ფორ­მე­ბით სარ­გებ­ლო­ბის შე­სა­ხებ ცნო­ბი­ე­რე­ბის და­ბა­ლი დო­ნე. სო­ცი­ა­ლუ­რად და ეკო­ნო­მი­კუ­რად და­უც­ველ ოჯა­ხებ­სა და რე­გი­ო­ნებ­ში, სა­დაც ინ­ტერ­ნე­ტი მი­უწ­ვ­დო­მე­ლი იყო, ბავ­შ­ვებს ზო­გა­დი გა­ნათ­ლე­ბის ხელ­მი­საწ­ვ­დო­მო­ბის უმ­წ­ვა­ვე­სი პრობ­ლე­მე­ბი ჰქონ­დათ. ამას­თან, გა­მოვ­ლინ­და მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი გა­მოწ­ვე­ვე­ბი შეზღუ­დუ­ლი შე­საძ­ლებ­ლო­ბის მქო­ნე და სპე­ცი­ა­ლუ­რი სა­გან­მა­ნათ­ლებ­ლო სა­ჭი­რო­ე­ბე­ბის მქო­ნე ბავ­შ­ვე­ბის სას­წავ­ლო პრო­ცეს­ში ჩარ­თუ­ლო­ბას­თან და­კავ­ში­რე­ბით.

„ეროვ­ნუ­ლი სას­წავ­ლო გეგ­მით გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბუ­ლი პროგ­რა­მის დაძ­ლე­ვას­თან და­კავ­ში­რე­ბით, აღ­მოჩ­ნ­და, რომ გაკ­ვე­თი­ლე­ბის ხან­გ­რ­ძ­ლი­ვო­ბა და მა­თი ჩა­ტა­რე­ბის ინ­ტენ­სი­ვო­ბა არ იყო საკ­მა­რი­სი მა­სა­ლის და­სა­მუ­შა­ვებ­ლად. მოს­წავ­ლე­ე­ბის გან­ცხა­დე­ბით, გარ­კ­ვე­უ­ლი დრო ტექ­ნი­კურ სა­კითხებ­ში იხარ­ჯე­ბო­და, დი­დი დრო სჭირ­დე­ბო­და და­ვა­ლე­ბე­ბის შე­მოწ­მე­ბა­სა და გა­მო­კითხ­ვას და ახა­ლი მა­სა­ლის ახ­ს­ნის დრო აღარ რჩე­ბო­და. ამი­ტომ, ზო­გი­ერთ სა­გან­ში ვერ მო­ა­ხერ­ხეს წიგ­ნე­ბის დას­რუ­ლე­ბა. ბავ­შ­ვებ­მა ამის ფონ­ზე მო­ითხო­ვეს და­მა­ტე­ბი­თი გაკ­ვე­თი­ლე­ბის ჩა­ტა­რე­ბა, რაც დაკ­მა­ყო­ფილ­და.“  (სა­ჯა­რო სკო­ლის თა­ნამ­შ­რომ­ლე­ბი)

„ოჯახ­ში ნაკ­ლე­ბად ჰქონ­დათ ფსი­ქო­სო­ცი­ა­ლუ­რი გან­ვი­თა­რე­ბის­თ­ვის სა­ჭი­რო რე­სურ­სე­ბი, არც მშობ­ლე­ბი იყ­ვ­ნენ მზად ბავ­შ­ვე­ბის სახ­ლ­ში სა­მე­ცა­დი­ნოდ. ამი­ტომ, სკო­ლა­ში დაბ­რუ­ნე­ბის შემ­დეგ, ბავ­შ­ვებს ჰქონ­დათ გარ­თუ­ლე­ბუ­ლი ქცე­ვა, რო­მე­ლიც მო­წეს­რიგ­და ფსი­ქო­ლო­გი­სა და სხვა სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბის ჩა­რე­ვის შე­დე­გად. რო­დე­საც გა­ნახ­ლ­და კონ­ტაქ­ტუ­რი სწავ­ლე­ბა, ბავ­შ­ვე­ბი ნელ-ნე­ლა გა­ხა­ლის­დ­ნენ და აქ­ტი­უ­რად ჩა­ერ­თ­ნენ სას­კო­ლო ცხოვ­რე­ბა­ში.“ (სპე­ცი­ა­ლუ­რი სა­გან­მა­ნათ­ლებ­ლო პროგ­რა­მე­ბის გან­მა­ხორ­ცი­ე­ლე­ბე­ლი სკო­ლა-პან­სი­ო­ნის თა­ნამ­შ­რომ­ლე­ბი) 

„დის­ტან­ცი­უ­რი სწავ­ლე­ბის დროს შე­ი­ნიშ­ნე­ბო­და შვი­ლე­ბის მი­მართ მშობ­ლე­ბის არა­ჯან­სა­ღი და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბე­ბი. კერ­ძოდ, რო­დე­საც ბავ­შ­ვი სახ­ლი­დან ერ­თ­ვე­ბო­და სა­გაკ­ვე­თი­ლო პრო­ცესს, მშობ­ლის მხრი­დან შემ­დე­გი კო­მენ­ტა­რე­ბი გა­კე­თე­ბუ­ლა: ,,რა ვე­ღარ დამ­თავ­რ­და შე­ნი გაკ­ვე­თი­ლი“!? „რა ვე­ღარ მორ­ჩი“!? მა­თი თქმით, რა თქმა უნ­და, ეს ნე­გა­ტი­უ­რად აისა­ხა ბავ­შ­ვე­ბის ფსი­ქი­კა­ზე, მუდ­მი­ვად გა­ნიც­დიდ­ნენ სტრესს, თით­ქოს იმ­ყო­ფე­ბოდ­ნენ ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი წნე­ხის ქვეშ მშობ­ლე­ბის მხრი­დან. პე­და­გო­გე­ბი ითხოვ­დ­ნენ მშობ­ლე­ბის­გან, რომ ბავ­შ­ვე­ბის­თ­ვის სას­კო­ლო გა­რე­მო შე­ექ­მ­ნათ, თუმ­ცა რო­დე­საც ოჯა­ხი ერთ სივ­რ­ცე­ში ცხოვ­რობს, სა­დაც რამ­დე­ნი­მე ბავ­შ­ვია, შე­უძ­ლე­ბე­ლია ასეთ დროს მოს­წავ­ლეს ჰქონ­დეს გა­ნათ­ლე­ბა­ზე წვდო­მის ადეკ­ვა­ტუ­რი შე­საძ­ლებ­ლო­ბა.“ (ძა­ლა­დო­ბის მსხვერ­პ­ლ­თა თავ­შე­საფ­რის თა­ნამ­შ­რო­მე­ლი) 

ვი­ნა­ი­დან ბავ­შ­ვი სულ სახ­ლ­ში ატა­რებ­და დროს, არ არის გა­მო­რიცხუ­ლი, რომ სა­ში­ნაო საქ­მე­ებ­შიც ყო­ფი­ლი­ყო ჩარ­თუ­ლი. გა­ი­ზარ­და ექ­ს­პ­ლო­ა­ტა­ცი­ის რის­კიც, თუმ­ცა სკო­ლა ამას ვერ გა­მო­ავ­ლენ­და. იზო­ლა­ცი­ამ ბავ­შ­ვე­ბის ქცე­ვა­ზეც მო­ახ­დი­ნა გავ­ლე­ნა. შე­სა­ბა­მი­სად, გა­მოვ­ლინ­და მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი პრობ­ლე­მე­ბი ფსი­ქი­კუ­რი ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბი­სა და ქცე­ვას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი გა­მოწ­ვე­ვე­ბის თვალ­საზ­რი­სით.

პან­დე­მი­ის პე­რი­ოდ­ში დის­ტან­ცი­ურ სა­მუ­შაო რე­ჟიმ­ზე გა­და­ვი­და მან­და­ტუ­რის სამ­სა­ხუ­რიც. სამ­სა­ხუ­რის ყვე­ლა მომ­სა­ხუ­რე­ბა პი­რის­პირ/ფი­ზი­კურ ფორ­მატ­ზე იყო მორ­გე­ბუ­ლი, მათ შო­რის, არას­რულ­წ­ლოვ­ნებ­თან ურ­თი­ერ­თო­ბის თვალ­საზ­რი­სით. ამი­ტომ,  გან­სა­კუთ­რე­ბით მცი­რეწ­ლო­ვან ბავ­შ­ვებ­თან ონ­ლა­ინ მუ­შა­ო­ბა, თუ მა­ნამ­დე უკ­ვე არ ჰქო­ნი­ათ ურ­თი­ერ­თო­ბა, შე­უძ­ლე­ბე­ლი აღ­მოჩ­ნ­და. გან­სა­კუთ­რე­ბულ პრობ­ლე­მას წარ­მო­ად­გენ­და სა­გან­მა­ნათ­ლებ­ლო და­წე­სე­ბუ­ლე­ბა მან­და­ტუ­რის სამ­სა­ხუ­რის ფსი­ქო­სო­ცი­ა­ლუ­რი მომ­სა­ხუ­რე­ბის გა­წე­ვა რე­გი­ონ­ში, რად­გან მომ­სა­ხუ­რე­ბა, ძი­რი­თა­დად, ონ­ლა­ინ რე­ჟიმ­ზე გა­და­ვი­და, ინ­ტერ­ნეტ­ზე წვდო­მა კი ყვე­ლა ბავშვს არ ჰქონ­და.

„ონ­ლა­ინ ფორ­მატ­ზე გა­დას­ვ­ლა გა­მოწ­ვე­ვა არ ყო­ფი­ლა მხო­ლოდ ბავ­შ­ვე­ბი­სა და მა­თი მშობ­ლე­ბი­სათ­ვის. გა­მოწ­ვე­ვა იყო სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბის­თ­ვი­საც, და ეს გა­მოწ­ვე­ვა ცალ­კე­ულ შემ­თხ­ვე­ვებ­ში ახ­ლაც დგას. ფსი­ქო­ლო­გია, ფსი­ქი­ატ­რია, სო­ცი­ა­ლუ­რი მუ­შა­ო­ბა ისე­თი ტი­პის მომ­სა­ხუ­რე­ბე­ბია, რომ სა­ჭი­როა ფი­ზი­კუ­რი კო­მუ­ნი­კა­ცია. ამი­ტომ, ონ­ლა­ინ სივ­რ­ცე­ში ეს პრო­ცე­სი გარ­თულ­და.“ (მან­და­ტუ­რის სამ­სა­ხუ­რის წარ­მო­მად­გე­ნე­ლი) 

კი­დევ ერ­თი მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი გა­მოწ­ვე­ვა, რაც შშმ და სსსმ ბავ­შ­ვე­ბის დის­ტან­ცი­ურ სა­გაკ­ვე­თი­ლო პრო­ცეს­ში ეფექ­ტი­ან ჩარ­თ­ვა­სა და ხა­რის­ხი­ა­ნი გა­ნათ­ლე­ბის მი­ღე­ბას­თან იყო და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი, არას­რულ­წ­ლოვ­ნე­ბის ოჯა­ხის წევ­რებ­ზე გაზ­რ­დი­ლი ვალ­დე­ბუ­ლე­ბე­ბი გახ­ლ­დათ. მა­გა­ლი­თის­თ­ვის, ერთ-ერ­თი სა­ჯა­რო სკო­ლის დი­რექ­ტო­რის თქმით, დის­ტან­ცი­უ­რი სწავ­ლე­ბის დროს მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი პრობ­ლე­მა წარ­მოშ­ვა იმან, რომ სპე­ცი­ა­ლუ­რი მას­წავ­ლებ­ლე­ბის და ასის­ტენ­ტე­ბის ვალ­დე­ბუ­ლე­ბე­ბი ფაქ­ტობ­რი­ვად გა­და­ვი­და მშობ­ლებ­ზე, რომ­ლე­ბიც, თა­ვის მხრივ, არ აღ­მოჩ­ნ­დ­ნენ მზად ამ ვალ­დე­ბუ­ლე­ბე­ბის შე­სას­რუ­ლებ­ლად.

კვლე­ვის ძი­რი­თად­მა თე­მა­ტი­კამ, და­მა­ტე­ბით, მო­იც­ვა სა­ხელ­მ­წი­ფო ზრუნ­ვა­ში მყო­ფი ბავ­შ­ვე­ბის უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვის სა­კითხე­ბიც, კო­ვიდ 19-ის პან­დე­მი­ის გავ­ლე­ნის პი­რო­ბებ­ში. კვლე­ვამ ცხად­ყო, რომ სა­ხელ­მ­წი­ფო ზრუნ­ვის მიმ­წო­დე­ბე­ლი და­წე­სე­ბუ­ლე­ბე­ბის­თ­ვის ინ­ფი­ცი­რე­ბის შემ­თხ­ვე­ვე­ბის მარ­თ­ვა გან­სა­კუთ­რე­ბულ სირ­თუ­ლეს წარ­მო­ად­გენ­და. მუდ­მივ­მა იზო­ლა­ცი­ამ და სო­ცი­ა­ლუ­რი კონ­ტაქ­ტე­ბის წყვე­ტამ ბავ­შ­ვე­ბის ქცე­ვის მარ­თ­ვა გა­არ­თუ­ლა. შე­სა­ბა­მი­სად, მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი პრობ­ლე­მე­ბი გა­მო­იკ­ვე­თა არას­რულ­წ­ლო­ვან­თა ფსი­ქი­კუ­რი ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბი­სა და რთუ­ლი ქცე­ვის კუთხით.

ბავ­შ­ვე­ბის ფსი­ქი­კურ ჯან­მ­რ­თე­ლო­ბა­სა და ქცე­ვის სირ­თუ­ლე­ებ­ზე ისა­უბ­რეს ყვე­ლა და­წე­სე­ბუ­ლე­ბა­ში, სა­დაც შე­ფა­სე­ბა გან­ხორ­ცი­ელ­და. ის და­წე­სე­ბუ­ლე­ბე­ბი, რო­მელ­თაც ეზო­ე­ბი და შე­სა­ბა­მი­სი ინ­ფ­რას­ტ­რუქ­ტუ­რა ჰქონ­დათ, გა­რე აქ­ტი­ვო­ბე­ბის გა­მო­ყე­ნე­ბით, შე­და­რე­ბით, ახე­რებ­დ­ნენ ბავ­შ­ვე­ბის ქცე­ვის მარ­თ­ვას. თუმ­ცა, კი­დევ უფ­რო რთუ­ლი ვი­თა­რე­ბა შე­იქ­მ­ნა იმ მცი­რე სა­ო­ჯა­ხო ტი­პის სახ­ლებ­სა და მი­უ­სა­ფარ ბავ­შ­ვ­თა თავ­შე­საფ­რებ­ში, სა­დაც მსგავ­სი ინ­ფ­რას­ტ­რუქ­ტუ­რა არ ჰქონ­დათ. ამის გა­მო, იმა­ტა და­წე­სე­ბუ­ლე­ბე­ბი­დან გაქ­ცე­ვის მაჩ­ვე­ნე­ბელ­მა, გან­სა­კუთ­რე­ბით, მი­უ­სა­ფარ ბავ­შ­ვ­თა თავ­შე­საფ­რე­ბის შემ­თხ­ვე­ვა­ში.

„ეზო იყო ერ­თა­დერ­თი სივ­რ­ცე, სა­დაც გა­დი­ოდ­ნენ. იმ ბავ­შ­ვებს, ვი­საც ისე­დაც ჰქონ­დათ გაქ­ცე­ვის მცდე­ლო­ბე­ბი, და­ე­მა­ტათ ახა­ლი ქცე­ვე­ბი. ამის ობი­ექ­ტუ­რი მი­ზე­ზი იყო ის, რომ არა ეზო, არა სკო­ლა, არა მე­გობ­რე­ბი. იყო ტან­საც­მ­ლის გა­დაყ­რის, კა­რა­დე­ბის დან­გ­რე­ვის შემ­თხ­ვე­ვე­ბი. ხში­რი იყო ბავ­შ­ვებს შო­რის კონ­ფ­ლიქ­ტე­ბი და ფი­ზი­კუ­რი და­პი­რის­პი­რე­ბა. ბავ­შ­ვე­ბი ღა­მე რომ იძი­ნებ­დ­ნენ, მო­რი­გე­ობ­დ­ნენ, რომ ასა­კით უფ­რო დიდ ბავშვებს არ ეძა­ლა­დათ.“ (სერ­ვი­სის მიმ­წო­დე­ბე­ლი ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ის წარ­მო­მად­გე­ნე­ლი) 

სამ­წუ­ხა­როდ, იყო შემ­თხ­ვე­ვე­ბი, რო­დე­საც და­წე­სე­ბუ­ლე­ბას ჰქონ­და ეზო, მაგ­რამ არ იყე­ნებ­და და ბავ­შ­ვე­ბი გა­მო­კე­ტი­ლე­ბი იყ­ვ­ნენ ოთა­ხებ­ში. მსგავ­სი შემ­თხ­ვე­ვა გა­მოვ­ლინ­და, მა­გა­ლი­თად, კოჯ­რის შეზღუ­დუ­ლი შე­საძ­ლებ­ლო­ბის მქო­ნე ბავ­შ­ვ­თა პან­სი­ო­ნატ­ში. ბავ­შ­ვე­ბის უმე­ტე­სო­ბას, პან­დე­მი­ამ­დე, ჰქონ­და ქცე­ვი­თი სირ­თუ­ლე და ამას და­მა­ტე­ბი­თი შეზღუდ­ვა და­ე­მა­ტა. სერ­ვი­სის მიმ­წო­დე­ბე­ლი ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ის წარ­მო­მად­გენ­ლის თქმით, ბავ­შ­ვე­ბი მთე­ლი დღე გა­კო­ჭი­ლე­ბი იყ­ვ­ნენ სკამ­ზე და ერ­თა­დერ­თი ჭა­მის პრო­ცეს­ში თუ უახ­ლოვ­დე­ბო­დათ მათ ვინ­მე, შე­სა­ბა­მი­სად, ად­ვი­ლად ასახ­ს­ნე­ლია მდგო­მა­რე­ო­ბის კი­დევ უფ­რო დამ­ძი­მე­ბა.

კოჯ­რის შეზღუ­დუ­ლი შე­საძ­ლებ­ლო­ბის მქო­ნე ბავ­შ­ვ­თა პან­სი­ო­ნა­ტის წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბის თქმით, გა­ი­ზარ­და რო­გორც ბავ­შ­ვე­ბის ფსი­ქი­ატ­რი­ულ და­წე­სე­ბუ­ლე­ბებ­ში გა­დაყ­ვა­ნის მაჩ­ვე­ნე­ბე­ლი, ასე­ვე, ბავ­შ­ვებს შო­რის კონ­ფ­ლიქ­ტე­ბის შემ­თხ­ვე­ვე­ბი. ბავ­შ­ვე­ბის ქცე­ვის დამ­ძი­მე­ბა მი­უ­სა­ფარ ბავ­შ­ვ­თა თავ­შე­საფ­რი­სა და მცი­რე სა­ო­ჯა­ხო ტი­პის სახ­ლის შემ­თხ­ვე­ვებ­შიც გა­მოვ­ლინ­და. ამას­თა­ნა­ვე, ამ ტი­პის გარ­თუ­ლე­ბებ­მა იმ ბავ­შ­ვებ­შიც იჩი­ნა თა­ვი, რო­მელ­თაც მა­ნამ­დე მსგავ­სი პრობ­ლე­მე­ბი არ ჰქონ­დათ.

სა­ყო­ველ­თაო კა­რან­ტი­ნის გა­მოცხა­დე­ბამ რის­კის წი­ნა­შე და­ა­ყე­ნა ბავ­შ­ვე­ბის წვდო­მა სა­სი­ცოცხ­ლო მომ­სა­ხუ­რე­ბებ­ზე, კვე­ბა­სა და რე­ა­ბი­ლი­ტა­ცი­ის სერ­ვი­სებ­ზე. გან­სა­კუთ­რე­ბით პრობ­ლე­მუ­რი იყო ეს სა­კითხი პან­დე­მი­ის დაწყე­ბის პირ­ველ თვე­ებ­ში, რო­დე­საც და­ი­კე­ტა ან დის­ტან­ცი­უ­რი მუ­შა­ო­ბის რე­ჟიმ­ზე გა­და­ვი­და მომ­სა­ხუ­რე­ბე­ბი, დღის ცენ­ტ­რე­ბი, გა­ნათ­ლე­ბის სა­მი­ნის­ტ­როს დაქ­ვემ­დე­ბა­რე­ბუ­ლი სკო­ლა-პან­სი­ო­ნე­ბი და ბე­ნე­ფი­ცი­ა­რე­ბის­თ­ვის საკ­ვე­ბი პრო­დუქ­ტე­ბის ალ­ტერ­ნა­ტი­უ­ლი მი­წო­დე­ბის სქე­მა არ არ­სე­ბობ­და. მოგ­ვი­ა­ნე­ბით, დღის ცენ­ტ­რე­ბის ბე­ნე­ფი­ცი­ა­რე­ბის­თ­ვის გა­ი­ცა კვე­ბის ვა­უ­ჩე­რე­ბი. თუმ­ცა, საკ­ვე­ბის მი­წო­დე­ბის კუთხით, პრობ­ლე­მუ­რი იყო სა­ხელ­მ­წი­ფოს მი­ერ მი­ღე­ბუ­ლი ზო­მა, რო­მე­ლიც კრძა­ლავ­და სა­ზო­გა­დო­ებ­რი­ვი ტრან­ს­პორ­ტის მოძ­რა­ო­ბას.

„ძა­ლი­ან დი­დი გა­მოწ­ვე­ვა იყო ყვე­ლაფ­რის და­კეტ­ვა, გან­სა­კუთ­რე­ბით, სა­ზო­გა­დო­ებ­რი­ვი ტრან­ს­პორ­ტის გა­ჩე­რე­ბა. ჩვენ, გარ­და იმი­სა, რომ ინ­ს­ტი­ტუ­ცი­ებ­ში გვყავს ბავ­შ­ვე­ბი, მი­უ­სა­ფარ ბავ­შ­ვ­თა დღის ცენ­ტ­რე­ბში გვაქვს, ასე­ვე, სა­სა­დი­ლო­ე­ბი. აქ, ხან­დაზ­მუ­ლებ­თან ერ­თად, და­დი­ან მა­თი ოჯა­ხის წევ­რე­ბიც. ტრან­ს­პორ­ტის გა­უქ­მე­ბის გა­მო, ძა­ლი­ან დი­დი გა­მოწ­ვე­ვის წი­ნა­შე აღ­მოვ­ჩ­ნ­დით, რომ მიგ­ვე­წო­დე­ბი­ნა ეს საჭ­მე­ლი, რად­გან მათ­თ­ვის სა­სი­ცოცხ­ლოდ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია. ამას სა­ხელ­მ­წი­ფო ვერ უზ­რუნ­ველ­ყოფ­და და პრო­ვა­ი­დე­რე­ბის კე­თილ ნე­ბა­ზე იყო და­მო­კი­დე­ბუ­ლი. მე­რე და­ვიწყეთ ფონ­დე­ბის მო­ძი­ე­ბა და პე­რი­ო­დუ­ლად, 2 კვი­რა­ში ერ­თხელ მა­ინც, ვა­ხერ­ხებ­დით დღის ცენ­ტ­რის ბავ­შ­ვე­ბის საკ­ვე­ბი პრო­დუქ­ტე­ბით მო­მა­რა­გე­ბას. სა­ხელ­მ­წი­ფოს ამის­თ­ვის და­მა­ტე­ბით ერ­თი თეთ­რიც არ გა­მო­უყ­ვია.“ (სერ­ვი­სის მიმ­წო­დე­ბე­ლი ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ის წარ­მო­მად­გე­ნე­ლი) 

სპე­ცი­ა­ლურ ან­გა­რიშ­ში გან­ხი­ლუ­ლია სა­ხელ­მ­წი­ფოს მი­ერ, 2020 წლის მარ­ტი­დან 2021 წლის მა­ი­სის ჩათ­ვ­ლით, პან­დე­მი­ის გავ­რ­ცე­ლე­ბის თა­ვი­დან აცი­ლე­ბის მიზ­ნით, ეტა­პობ­რი­ვად მი­ღე­ბუ­ლი ზო­მე­ბი, რო­მე­ლიც შე­ირ­ჩა კვლე­ვის მიზ­ნე­ბის­თ­ვის და ზე­გავ­ლე­ნა იქო­ნია ბავ­შ­ვის უფ­ლე­ბებ­ზე, მათ შო­რის, ბავ­შ­ვე­ბის ძა­ლა­დო­ბი­სა და არა­სა­თა­ნა­დო მოპყ­რო­ბის­გან დაც­ვა­ზე, გა­ნათ­ლე­ბის უფ­ლე­ბი­სა და სა­ხელ­მ­წი­ფო ზრუნ­ვა­ში მყო­ფი ბავ­შ­ვე­ბის ზო­გად უფ­ლებ­რივ მდგო­მა­რე­ო­ბა­ზე.

ან­გა­რი­შის რე­კო­მენ­და­ცი­ით, პან­დე­მი­ის პე­რი­ოდ­ში თუ სხვა კრი­ზი­სე­ბი­სას შექ­მ­ნი­ლი გა­მოწ­ვე­ვე­ბის სა­პა­სუ­ხოდ, მთავ­რო­ბამ ეფექ­ტი­ა­ნი მე­ქა­ნიზ­მე­ბი და რე­გუ­ლა­ცი­ე­ბი უნ­და შე­ი­მუ­შა­ოს. მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია, ბავ­შ­ვ­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი ნე­ბის­მი­ე­რი გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბის მი­ღე­ბი­სას ან სხვა მოქ­მე­დე­ბე­ბის გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბი­სას, მათ შო­რის, COVID-19-ის გავ­რ­ცე­ლე­ბის პრე­ვენ­ცი­ის მიზ­ნით მი­ღე­ბუ­ლი ზო­მე­ბის შე­მუ­შა­ვე­ბის პრო­ცეს­ში, არას­რულ­წ­ლო­ვან­თა აზ­რის გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბა და მა­თი ჩარ­თუ­ლო­ბა.

სა­ქარ­თ­ვე­ლოს სა­ხალ­ხო დამ­ც­ვე­ლის აპა­რატ­მა სპე­ცი­ა­ლუ­რი ან­გა­რი­ში, ევ­რო­პის ბავ­შ­ვ­თა ომ­ბუდ­ს­მენ­თა ქსე­ლის (ENOC), ასე­ვე, გა­ე­როს ბავ­შ­ვ­თა ფონ­დის (UNICEF) ინი­ცი­ა­ტი­ვი­თა და გა­ე­როს ბავ­შ­ვ­თა ფონ­დის (UNICEF) აღ­მო­სავ­ლეთ ევ­რო­პი­სა და ცენ­ტ­რა­ლუ­რი აზი­ის რე­გი­ო­ნუ­ლი ოფი­სი­სა და გა­ე­როს ბავ­შ­ვ­თა ფონ­დის სა­ქარ­თ­ვე­ლოს წარ­მო­მად­გენ­ლო­ბის მი­ერ მხარ­და­ჭე­რი­ლი პრო­ექ­ტის „კო­ვიდ-19-ის პან­დე­მი­ის დროს ბავ­შ­ვ­თა უფ­ლე­ბებ­ზე ზე­მოქ­მე­დე­ბის შე­ფა­სე­ბა სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში“ ფარ­გ­ლებ­ში, მო­ამ­ზა­და.

მოამზადა ლალი თვალაბეიშვილმა 

მასწავლებელთა სასერტიფიკაციო გამოცდები

წამყვანი და მენტორი მასწავლებლობის მსურველთა გამოცდა პროფესიულ უნარებში 

შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის მიერ მომზადებულ გამოცდაზე  პროფესიულ უნარებში, წამყვანი და მენტორი მასწავლებლობის მსურველთათვის, საგამოცდო ტესტში გამოყენებული იქნება სხვადასხვა ტიპის დავალება: ♦ არჩევითპასუხებიანი ♦ შესაბამისობის ♦...

ერთიანი ეროვნული გამოცდები

მოსამზადებელი კურსი მოსწავლეებისთვის

მსგავსი სიახლეები